De verborgen kracht van motivatie: wat we moeten weten over niet-cognitieve vaardigheden en leerprestaties

Binnen het onderwijs focussen we vaak op cognitieve vaardigheden zoals intelligentie, geheugen en probleemoplossend vermogen. Maar een onderzoek gepubliceerd in het tijdschrift ‘Nature Human Behaviour’ werpt een nieuw licht op een andere, vaak onderschatte factor namelijk de niet-cognitieve vaardigheden. Deze vaardigheden blijken niet alleen cruciaal voor academisch succes, maar hun invloed groeit naarmate leerlingen ouder worden.

Wat zijn nu niet-cognitieve vaardigheden? Niet-cognitieve vaardigheden omvatten persoonlijke eigenschappen en gedragingen die niet direct te maken hebben met intellectuele capaciteiten. Denk bijvoorbeeld aan motivatie en doorzettingsvermogen,   zelfdiscipline en emotieregulatie, interesse in school en leren, sociale vaardigheden en samenwerking.
Het onderzoek volgde meer dan 10.000 kinderen tussen de 7 en 16 jaar oud in Engeland en Wales. Door gebruik te maken van tweelingstudies en genetische analyses (polygenetische scores), konden onderzoekers de rol van genetica en omgeving in kaart brengen.  Enkele opmerkelijke bevindingen zijn: 

1. Niet-cognitieve vaardigheden zijn deels erfelijk. Kinderen verschillen van nature in hun motivatie en zelfregulatie. Deze verschillen zijn deels genetisch bepaald, net zoals intelligentie.

2. Invloed neemt toe met de leeftijd. De impact van niet-cognitieve vaardigheden op schoolprestaties verdubbelt tussen de leeftijd van 7 en 16 jaar. Tegen het einde van de middelbare school zijn deze vaardigheden even belangrijk als cognitieve vaardigheden voor academisch succes.

3. Genetische aanleg beïnvloedt leerprestaties via gedrag. Kinderen met een genetische aanleg voor sterke niet-cognitieve vaardigheden blijken vaker actief te zoeken naar leerstimulerende omgevingen. 

4. Omgevingsfactoren blijven cruciaal. Hoewel genetica een rol speelt, benadrukt het onderzoek dat schoolcontext, leerkrachten en opvoeding een grote invloed blijven uitoefenen. Genetische aanleg is geen lot, maar een startpunt.
Wat betekent dit nu voor leraren en schoolleiders?

Herdefinieer succes! Succes op school is meer dan hoge IQ-scores. Door bijkomend te investeren in motivatie, zelfregulatie en leerhouding, kunnen scholen het volledige potentieel van leerlingen benutten.

Stimuleer een groeimindset! Creëer een schoolcultuur waarin inspanning, nieuwsgierigheid, doorzettingsvermogen en leerinteresse worden gewaardeerd. Dit versterkt niet-cognitieve vaardigheden bij alle leerlingen.

Professionalisering van leraren! Leraren spelen een sleutelrol in het ontwikkelen van niet-cognitieve vaardigheden. Training in sociaal-emotionele ontwikkeling en motivatiegericht lesgeven is essentieel.

Meet wat ertoe doet! Overweeg om naast cognitieve toetsen ook instrumenten te gebruiken die motivatie, zelfregulatie en leerhouding in kaart brengen. Dit biedt een vollediger beeld van de ontwikkeling van je leerlingen.
 

Bron: Malanchini, M., Allegrini, A.G., Nivard, M.G. et al. Genetic associations between non-cognitive skills and academic achievement over development. Nat Hum Behav 8, 2034–2046 (2024).